Faz 1 · 0–6 hafta
Yük vermeKorumalı/kısmi yük
Askı / ortezBrace gerekebilir
ROMAktif abdüksiyon ve adduksiyon germe yok
EgzersizCore, quad, kontrollü gait
Geçiş kriteriTamir korunur
Ameliyat hakkında
Kalça dış yan tarafı abdüktör tendon yırtıklarının onarımıdır.
- Amaç ağrıyı azaltmak, yürüme fonksiyonunu ve yaşam kalitesini artırmaktır.
- Erken mobilizasyon pıhtı riskini azaltmaya ve kas kaybını önlemeye yardımcı olur.
- Yük verme düzeyi; implant, kemik kalitesi ve yapılan işleme göre değişir.
Yara ve pansuman bakımı
- Pansumanı temiz-kuru tutun.
- Kesi çevresinde akıntı, belirgin kızarıklık veya ateş varsa değerlendirme gerekir.
Koruma, yük verme ve günlük kullanım
0–6 hf
ABDÜKTÖR KORUMA
Tek ayak yük ve yana aktif bacak kaldırma erken dönemde kısıtlanabilir.
Tek ayak yük ve yana aktif bacak kaldırma erken dönemde kısıtlanabilir.
6–10 hf
KADEMELİ YÜK
Yürüyüş ve denge kontrollü artırılır.
Yürüyüş ve denge kontrollü artırılır.
10–16 hf+
GÜÇLENDİRME
Kalça abdüktör güç programı eklenir.
Kalça abdüktör güç programı eklenir.
Bu süreler tipik bir çerçevedir. Eşlik eden tamirler, kemik kalitesi, kırık paterni, implant seçimi veya cerrahi tekniğe göre değişebilir.
Fizik tedavi ve rehabilitasyon protokolü
Gluteus Medius Tamiri için faz bazlı rehabilitasyon
Bu plan zaman + klinik kriter temellidir. Eşlik eden tamir, kemik kalitesi, greft/tendon tipi ve cerrahın intraoperatif değerlendirmesi protokolü değiştirebilir.
Bu plan zaman + klinik kriter temellidir. Eşlik eden tamir, kemik kalitesi, greft/tendon tipi ve cerrahın intraoperatif değerlendirmesi protokolü değiştirebilir.
Faz 2 · 6–8 hafta
Yük vermeYük artırılır
Askı / ortezBrace azaltılır
ROMROM artırılır
EgzersizGait, hafif gluteal aktivasyon
Geçiş kriteriTrendelenburg azalır
Faz 3 · 8–12 hafta
Yük vermeTam yüke geçiş
Askı / ortez—
ROMTam ROM hedefi
EgzersizGluteus medius/minimus güç, denge, core
Geçiş kriteriTek bacak kontrolü
Faz 4 · 12 hafta+
Yük vermeFonksiyonel
Askı / ortez—
ROMTam ROM
Egzersizİleri abdüktör güç, plyometrik kriterli
Geçiş kriteriGüç ve fonksiyon
Akademik notlar
- Kalça cerrahilerinde yardımcı cihaz bırakma kararı yalnızca zamana göre değil; ağrı, Trendelenburg, denge ve yük toleransına göre verilmelidir.
- Artroskopi ve eklem koruyucu cerrahilerde kapsül/kemik iyileşmesi nedeniyle yük verme daha koruyucu planlanabilir.
- Kırık cerrahilerinde osteoporoz, kırık paterni ve tespit stabilitesi protokolü belirler.
Kontrol zamanları
10–14 gün: yara ve yürüme kontrolü.4–6 hafta: yük verme ve kas gücü değerlendirmesi.3. ay ve sonrası: fonksiyonel ilerleme ve aktivite dönüşü.
Ne zaman yeniden değerlendirme gerekir?
Uyarı bulguları: Nefes darlığı, göğüs ağrısı, baldırda ani şişlik, ateş, yara akıntısı, yeni deformite veya ani şiddetli kalça ağrısında değerlendirme gerekir.
Kaynak yaklaşımı: Hasta dostu dil korunarak uzmanlık dernekleri ve temel ortopedi kaynaklarından derlenmiştir. AAOS OrthoInfo · FootCareMD
Akademik kaynaklar: AAOS OrthoInfo · AAHKS / Adult Reconstruction kaynakları · Campbell’s Operative Orthopaedics, 14. baskı
Doç. Dr. Bülent KARSLIOĞLU
Ortopedi ve Travmatoloji
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; muayene ve kişisel tedavi planının yerine geçmez.
Ortopedi ve Travmatoloji
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; muayene ve kişisel tedavi planının yerine geçmez.